Kontrola glikemii podczas uprawiania sportu

Kontrola glikemii (stężenia glukozy we krwi) to jeden z podstawowych elementów leczenia cukrzycy. Na poziom cukru we krwi wpływa nie tylko dieta ale także aktywność fizyczna. Wysiłek fizyczny w cukrzycy nie jest zabroniony, jednak należy zachować ostrożność, gdyż pod wpływem intensywnie uprawianego sportu może dojść do niebezpiecznej hipoglikemii powysiłkowej, czyli niedocukrzenia.

Sport a cukrzyca

Podczas wysiłku aerobowego organizm potrzebuje energii, która jest czerpana z dwóch źródeł: tłuszczów oraz cukrów. Podczas ćwiczeń poziom glukozy we krwii spada, zarówno u osób zdrowych jak i chorych. U osób zdrowych regulacja poziomu cukru przebiega bez problemów, jednak u cukrzyków mogą pojawić sie problemy. Może się okazać, że ilość insuliny będzie zbyt duża, w stosunku do cukru, który został zużyty podczas aktywności fizycznej. Aby tego uniknąć należy kontrolować poziom glikemii podczas uprawiania sportu.

Kontrola glikemii – kilka rad dla cukrzyków chcących uprawiać sport?

1. Poproś lekarza o indywidualne wskazówki dopasowane do historii choroby. Specjalista podpowie, na podstawie wywiadu i karty pacjenta, czy musisz zmniejszyć ilość wstrzykiwanej insuliny. Jeśli tak, to o ile, by pod wypływem wysiłku nie doszło do hipoglikemii. W przypadku chorych na cukrzycę typu 1, długotrwały wysiłek oznacza zmniejszenie dawki insuliny od 30 do nawet 50%.

2. Przed każdym wysiłkiem fizycznym zmierz poziom cukru we krwi. Jeśli poziom glukozy we krwi jest mały, zjedz posiłek węglowodanowy (pełnoziarnisty). Zrób to samo po zakończonym treningu.

3. Jeśli wysiłek trwa dłuższy czas, noś przy sobie pełnowartościową przekąskę, po którą możesz sięgnąć gdy poziom cukru we krwi spadnie. Pamiętaj, że objawy niedocukrzenia mogą się pojawić parę godzin po wysiłku, ponieważ komórki intensywnie czerpią energię z cukrów, nawet po skończonym wysiłku.

4. Cukrzykom zaleca się regularne uprawianie sportu o średniej intensywności. Zbyt forsowne i długie ćwiczenia mogą zaszkodzić. Chora osoba musi obserwować indywidualną reakcję organizmu, by odpowiednio dopasować intensywność treningu oraz czas jego trwania. Cukrzyk powinien zwrócić uwagę na częstotliwość uderzeń tętna (nie powinno przekraczać 140 uderzeń).

Kontrola glikemii - kiedy należy zrezygnować z uprawiania sportu?

• bardzo wysokie stężenie glukozy we krwi,
• obecność acetonu w moczu.

Jakie objawy mogą się pojawić w przypadku hipoglikemii powysiłkowej?

• senność,
• zawroty głowy,
• drżenie mięśni,
• osłabienie,
• ból brzucha,
• przyspieszone tętno.

Objawy powinny ustąpić po zaprzestaniu wysiłku i zjedzeniu posiłku węglowodanowego. Mimo pojawiania się wyżej wymienionych symptomów, cukrzycy nie powinni rezygnować z aktywności fizycznej, ponieważ na dłuższą metę przyniesie ona wiele korzyści.


Bibliografia

Eberhardt A., Jegier A., Kostka T., Szmigielska K., Zaniewicz D. Aktywność ruchowa w zdrowiu i chorobie, Medicina Sportiva, Kraków 2004, ISBN 1429-0022
Cichocka A. Praktyczny poradnik żywieniowy w odchudzaniu oraz profilaktyce i leczeniu cukrzycy typu 2, Medyk, Warszawa 2010, ISBN 978-83-89745-58-3
Noczyńska A. Wiadomości o cukrzycy typu pierwszego - PORADNIK, Almamedia, Opole 2010, ISBN 978-83-920431-0-2
Czech A., Idaszak D., Tatoń J. Żywienie w cukrzycy, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN 978-83-200-4194-1